پنجشنبه 28 آبان 1405

استرداد سفته ضمانت و دفاع در برابر اجرای آن؛ راهنمای حقوقی

سفته ضمانت وام واسطه‌ای؛ راه‌های پیگیری و دفاع حقوقی

اگر برای دریافت وام از طریق واسطه سفته داده‌اید و اکنون نگران مطالبه آن هستید، صرفِ امضای سفته به‌تنهایی همه جزئیات اختلاف را روشن نمی‌کند. باید مشخص شود سفته بابت چه تعهدی تحویل شده، مبلغ و سررسید آن چه بوده، وام واقعاً پرداخت شده یا نه و دارنده اکنون چه اقدامی کرده است. اقدام مؤثر با مرتب‌کردن همین اسناد و وقایع آغاز می‌شود، نه با فرض اینکه سفته حتماً بی‌اعتبار یا حتماً قابل وصول است.

سفته ضمانتی چه معنایی دارد؟

قانون تجارت سفته را سندی می‌داند که امضاکننده به موجب آن پرداخت مبلغی را در موعد معین یا عندالمطالبه تعهد می‌کند؛ مواد ۳۰۷ تا ۳۰۹ نیز شرایط و مقررات مربوط به آن را بیان می‌کنند. اما علت تحویل سفته و حدود استفاده مورد توافق، از جمله تضمین بازپرداخت وام یا انجام تعهد، ممکن است در قرارداد، رسید، پیام‌ها و سایر قرائن روشن شود. مواد ۳۰۷ تا ۳۰۹ قانون تجارت

اگر سفته سفیدامضا یا بدون درج برخی اطلاعات تحویل شده، یا مبلغ آن با مبلغ تسهیلات تفاوت دارد، این موارد به‌تنهایی نتیجه دعوا را تعیین نمی‌کنند؛ ولی می‌توانند در کنار سایر ادله برای توضیح توافق طرفین اهمیت داشته باشند. رسید تحویل، قرارداد، مکاتبات، فایل‌های صوتیِ قابل استناد، گردش حساب و شهادت مطلعان را حفظ کنید و اصل اسناد را دست‌کاری یا مخدوش نکنید.

چه زمانی موضوع می‌تواند کیفری هم باشد؟

صرفِ اختلاف بر سر بدهی یا اجرا گذاشتن سفته، به‌تنهایی اثبات‌کننده کلاهبرداری یا خیانت در امانت نیست. ماده ۶۷۴ قانون مجازات اسلامی، از جمله سفته را در شمار نوشته‌هایی آورده که در صورت سپردن برای استرداد یا مصرف معین و تحقق رفتارهای مقرر به زیان مالک یا متصرف، ممکن است موضوع خیانت در امانت قرار گیرد. تحقق عنوان کیفری نیازمند بررسی عناصر قانونی و اثباتی پرونده است؛ بنابراین شکایت کیفری را نباید ابزار خودکار فشار یا جایگزین پیگیری حقوقی دانست. متن ماده ۶۷۴ قانون مجازات اسلامی

اقدام‌های فوری و کم‌خطر

۱. همه نسخه‌های قرارداد، رسید تحویل سفته، پیامک‌ها و مکاتبات را با تاریخ نگه دارید و نسخه پشتیبان تهیه کنید. محتوای دیجیتال را ویرایش نکنید.

۲. گردش حساب را به ترتیب زمانی استخراج کنید: مبلغ دریافتی، مبالغ پرداختی به واسطه یا شرکت، شرح تراکنش و تاریخ هر پرداخت. میان مبلغ وام، هزینه‌های اعلام‌شده و مبلغ سفته‌ها تفکیک بگذارید.

۳. هیچ برگه تازه‌ای را بدون خواندن و دریافت نسخه امضا نکنید؛ به‌ویژه اقرار به بدهی، تمدید، صلح یا تعهدی که با توافق اولیه تفاوت دارد. در صورت فشار یا تهدید، پیام‌ها و مشخصات واقعه را ثبت کنید.

۴. اگر اخطار، اظهارنامه، ابلاغ قضایی یا اقدام اجرایی دریافت کرده‌اید، مهلت‌های درج‌شده و مرجع صادرکننده را فوراً بررسی کنید. مهلت و شیوه اعتراض به نوع سند و مسیر اجرا بستگی دارد؛ آن را به یک قاعده کلی فرو نکاهید.

۵. پیش از انتخاب دعوا، اسناد را به وکیل دادگستری نشان دهید. بسته به وضعیت پرونده، بررسی استرداد لاشه سفته، اثبات تضمینی بودن، مطالبه وجه یا خسارت، دفاع در برابر مطالبه و امکان درخواست تأمین یا دستور موقت ممکن است مطرح شود؛ هیچ‌یک بدون احراز شرایط تضمین‌شده نیست.

مدارکی که برای بررسی پرونده آماده کنید

سفته یا تصویر خوانای دو روی آن، قرارداد و رسیدها، مدارک پرداخت و دریافت تسهیلات، اطلاعات هویتی طرف‌ها، مکاتبات مرتبط، هر اخطار یا ابلاغیه و یک جدول زمانی کوتاه از رویدادها را یک‌جا ارائه کنید. اگر سفته به شخص دیگری منتقل شده یا برای اجرا ارائه شده است، زمان و نحوه اطلاع از آن را نیز ثبت کنید.

سفته ضمانتی پایان راه نیست، اما بی‌اعتباری خودکار هم ندارد. نتیجه به توافق، اسناد، رفتار دارنده و مسیر اقدام بستگی دارد. در سورن وکیل، بررسی اولیه اسناد و گزینه‌های حقوقی با توجه به وضعیت واقعی پرونده انجام می‌شود؛ هیچ نتیجه قضایی پیشاپیش تضمین نمی‌شود. برای پیگیری در کرج و استان البرز با دفتر سورن وکیل تماس بگیرید: ۰۲۶۳۲۷۴۸۲۵۳