حدود اختیارات وکیل در وکالتنامه چیست؟

یکی از مزایایی که هر فردی میتواند از آن برخوردار باشد داشتنن وکیل میباشد. هر شخص، می تواند، در امور قضایی و حقوقی، به یک وکیل دادگستری، وکالت اعطا کند تا وکیل برای انجام امور دادگستری و قضایی، به نمایندگی از موکل خود، اقدام نماید. این شخص میتواند در رشته حقوقی تحصیل کرده باشد و هم میتواند یک فرد عادی در جامعه باشد که اختیارات حقوقی از آن گرفته نشده باشد. در این قسمت، قصد داریم، درباره حدود اختیارات وکیل دادگستری در وکالتنامه صحبت کنیم. با سورن وکیل همراه باشید.

حدود اختیارات وکیل در وکالتنامه

یکی از مزایای بهره‌مندی از خدمات یک [وکیل دادگستری]، داشتن یک نماینده متخصص برای پیگیری امور حقوقی است. اما بسیاری از موکلان تصور می‌کنند با دادن وکالت، وکیل اختیار مطلق در هر کاری دارد؛ در حالی که طبق قانون، اختیارات وکیل باید دقیقاً در متن وکالتنامه مشخص شود.

تحلیل ماده ۳۵ قانون آیین دادرسی مدنی

برای درک دقیق این موضوع، باید به ماده ۳۵ قانون آیین دادرسی مدنی مراجعه کنیم. این ماده تصریح می‌کند که وکالت در دادگاه‌ها شامل تمام اختیارات مربوط به امر دادرسی است، مگر اینکه موکل در وکالتنامه، استثنایی قید کرده باشد.

برخی از اختیارات حساس که حتماً باید در وکالتنامه تصریح (ذکر صریح) شوند تا وکیل بتواند آن‌ها را انجام دهد، عبارتند از:

• اعتراض به رای، تجدیدنظرخواهی و فرجام‌خواهی.
• وکالت در مصالحه و سازش.
• ادعای جعل یا انکار سند.
• ارجاع دعوا به داوری و تعیین داور.
• تعیین کارشناس و جلب ثالث.

نکته مهم: اگر این موارد در وکالتنامه شما ذکر نشده باشد، وکیل برخلاف قانون، از انجام آن‌ها منع شده است.

خروج وکیل از حدود اختیارات

در عقد وکالت، حد و حدود اختیارات طرفین قرارداد تعیین می‌شود. وکیل (چه وکیل ورشکسته و چه وکیل عادی) حق ندارد از اختیاراتی که در وکالتنامه برای او قید شده، تجاوز کند.

اگر وکیل بدون اجازه موکل، اقدامی خارج از محدوده وکالت انجام دهد، این عمل در حقوق «عمل فضولی» شناخته می‌شود. در این صورت:

1. رد یا قبول: موکل می‌تواند آن عمل را رد کند.
2. مسئولیت خسارت: اگر عمل وکیل باعث ضرر به موکل یا شخص ثالث شود، وکیل مسئول پرداخت خسارت خواهد بود.
3. مجازات قانونی: طبق مواد ۶۶۳ و ۶۶۷ قانون مدنی، وکیل در صورت تخلف از حدود وکالت، ممکن است به مجازات‌های نقدی یا حتی حبس محکوم شود.

هعمانطور که کمی پیش تر گفته ایم، هر عملی که وکیل، خارج از حدود وکالت انجام دهد، نسبت به موکل، فضولی است و موکل می‌ تواند آن را قبول یا رد کند.  در صورتی‌ که موکل آن عمل را نپذیرد و رد کند و مال به شخص ثالث داده شده باشد، وکیل، مسئول خسارات وارده، به موکل خواهد بود؛ همچنین هرگاه وکیل، شخص ثالث را آگاه به حقیقت امر نکرده باشد، مسوول خسارات وارده به او نیز می باشد.

۱. آیا وکیل می‌تواند بدون اجازه من صلح کند؟

خیر؛ مگر اینکه در متن وکالتنامه صراحتاً عبارت «حق مصالحه و سازش» ذکر شده باشد.

۲. اگر وکیل از حدود اختیارات خود خارج شود، چه باید کرد؟

موکل می‌تواند نسبت به عمل او اعتراض کرده، آن را رد کند و در صورت بروز خسارت، از طریق مراجع قضایی مطالبه خسارت نماید.

۳. تفاوت وکیل خصوصی و وکیل رسمی در اختیارات چیست؟

هر دو تابع وکالتنامه هستند، اما دقت در نوشتن جزئیات اختیارات در متن وکالتنامه برای هر دو نوع وکیل حیاتی است.

نکته وکیل:

در سال‌ها تجربه در پرونده‌های مختلف، دیده‌ام که بسیاری از موکلان به دلیل عدم دقت در مطالعه متن وکالتنامه پیش از امضا، در مراحل حساس دادرسی (مانند تجدیدنظر یا سازش) دچار مشکل می‌شوند. پیشنهاد من این است که همواره قبل از امضای هرگونه [وکالتنامه]، حتماً از یک [وکیل متخصص] بخواهید متن آن را برای شما بررسی کند تا از پوشش کامل اختیارات خود مطمئن شوید.

برای دریافت [مشاوره حقوقی] و تنظیم دقیق وکالتنامه، می‌توانید با موسسه حقوقی سورن وکیل در کرج تماس بگیرید:

02632748253